Co ile sprzedawca musi odbywać szkolenie okresowe BHP? Terminy zależne od stanowiska i zagrożeń
Termin szkolenia okresowego BHP sprzedawcy nie wynika automatycznie z nazwy stanowiska. Znaczenie mają rzeczywiste obowiązki, sposób organizacji pracy oraz poziom zagrożeń — dlatego praca o charakterze fizycznym może podlegać innemu cyklowi niż stanowisko administracyjno-biurowe, dla którego przewidziano sześcioletni odstęp.
Co ile sprzedawca musi odbywać szkolenie okresowe BHP?
Częstotliwość szkolenia okresowego BHP dla sprzedawców online nie wynika wyłącznie z nazwy stanowiska. Zależy przede wszystkim od rodzaju wykonywanej pracy, klasyfikacji stanowiska i poziomu zagrożeń. Szkolenie służy odświeżeniu wiedzy oraz uwzględnieniu zmian w przepisach, dlatego odbywa się cyklicznie.
Jeżeli sprzedawca wykonuje pracę o charakterze fizycznym, na przykład korzysta z urządzeń lub ma kontakt z materiałami, może zostać zaliczony do pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych. W tej grupie szkolenie okresowe odbywa się co rok albo co trzy lata, zależnie od występujących zagrożeń.
Inaczej wygląda sytuacja sprzedawcy wykonującego zadania administracyjno-biurowe. Dla takich stanowisk wskazano sześcioletni cykl szkoleń okresowych. O właściwym terminie decyduje rzeczywiście wykonywana praca, a nie samo określenie użyte w umowie lub nazwie stanowiska.
Osoby pełniące funkcję kierowniczą podlegają odrębnym zasadom.
Jak stanowisko sprzedawcy wpływa na częstotliwość szkoleń okresowych?
Samo określenie „sprzedawca” nie przesądza o przypisaniu do konkretnej grupy stanowisk. Znaczenie mają rzeczywiste zadania, organizacja pracy oraz występujące zagrożenia. Ta sama nazwa stanowiska może więc wiązać się z różną częstotliwością szkoleń okresowych.
| Dominujący charakter pracy | Możliwa klasyfikacja | Cykl szkolenia okresowego |
|---|---|---|
| Praca fizyczna, w tym czynności z urządzeniami lub materiałami | Stanowisko robotnicze | Co rok albo co trzy lata, zależnie od zagrożeń |
| Zadania związane głównie z obsługą administracyjną i pracą biurową | Stanowisko administracyjno-biurowe | Co sześć lat |
Przy kwalifikowaniu stanowiska trzeba przeanalizować rzeczywisty zakres obowiązków, a nie tylko nazwę używaną w umowie. Sprzedawca wykonujący przede wszystkim pracę fizyczną może być traktowany jako pracownik na stanowisku robotniczym. Z kolei osoba zajmująca się głównie czynnościami administracyjnymi może mieścić się w grupie administracyjno-biurowej.
Bez opisu konkretnego stanowiska nie da się ustalić właściwej kategorii. Sama obecność pojedynczego zadania fizycznego albo biurowego nie musi przesądzać o klasyfikacji; liczy się dominujący charakter pracy oraz związane z nią ryzyko zawodowe.
Jakie znaczenie mają zagrożenia występujące w pracy sprzedawcy?
Ocena zagrożeń w pracy sprzedawcy pomaga ustalić potrzeby szkoleniowe i częstotliwość szkoleń okresowych. Podstawą jest rozpoznanie warunków pracy oraz powiązana z nim ocena ryzyka zawodowego. Zakres szkolenia powinien odpowiadać faktycznym czynnościom sprzedawcy i środowisku, w którym pracuje. Może obejmować między innymi:
- organizację pracy i ergonomię – gdy obowiązki wymagają długotrwałego pozostawania w jednej pozycji;
- przemieszczanie towarów – jeżeli sprzedawca przenosi lub układa produkty;
- bezpieczne poruszanie się po miejscu pracy – z uwzględnieniem warunków panujących na sali sprzedaży, zapleczu lub magazynie;
- czynniki występujące w środowisku pracy – jeżeli są związane z konkretnymi zadaniami;
- kontakty z klientami – gdy charakter pracy wiąże się z sytuacjami stresowymi lub agresywnymi zachowaniami.
Samo wystąpienie pojedynczego zagrożenia nie oznacza automatycznie skrócenia terminu szkolenia. Może jednak wpływać na ocenę potrzeb szkoleniowych, jeżeli jest częścią rzeczywistych warunków pracy i wiąże się z ryzykiem zawodowym. Pracodawca powinien monitorować aktualność szkoleń, które służą odświeżeniu wiedzy BHP oraz uwzględnieniu zmian w przepisach, organizacji pracy i rozpoznanych zagrożeniach.
Jakie terminy obowiązują sprzedawcę pełniącego funkcję kierowniczą?
Sprzedawca, który dodatkowo kieruje pracownikami, podlega zasadom właściwym dla osób kierujących pracownikami. Dotyczy to także sytuacji, gdy nadal wykonuje część obowiązków związanych ze sprzedażą. O zakwalifikowaniu do tej kategorii decyduje pełniona funkcja, a nie wyłącznie nazwa podstawowego stanowiska.
Pierwsze szkolenie okresowe BHP osoba obejmująca funkcję kierowniczą powinna odbyć w ciągu sześciu miesięcy od objęcia stanowiska. Termin ten dotyczy rozpoczęcia kierowania pracownikami, dlatego trzeba go uwzględnić po awansie lub zmianie zakresu odpowiedzialności.
Po pierwszym szkoleniu okresowym kolejne szkolenia dla osób kierujących pracownikami odbywają się co pięć lat. Jeżeli pracownik łączy sprzedaż z zarządzaniem zespołem, kategorię szkolenia określa się z uwzględnieniem faktycznie pełnionej funkcji kierowniczej.
Szkolenie wstępne a okresowe BHP przed rozpoczęciem pracy
Szkolenie wstępne BHP musi odbyć nowy pracownik przed dopuszczeniem do pracy. Obejmuje ono dwie części: instruktaż ogólny oraz instruktaż stanowiskowy.
Instruktaż ogólny dotyczy ogólnych zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. Instruktaż stanowiskowy odnosi te zasady do specyfiki stanowiska sprzedawcy i związanych z nim zagrożeń.
Szkolenie okresowe ma inną funkcję: służy aktualizacji i utrwalaniu wiedzy z zakresu BHP w trakcie zatrudnienia. Odbywa się cyklicznie zgodnie z zasadami właściwymi dla danego stanowiska. Nie zastępuje więc instruktażu ogólnego ani stanowiskowego wymaganego przed rozpoczęciem pracy.
Kto ustala termin szkolenia i jak potwierdzić jego odbycie?
Za organizację szkolenia BHP i monitorowanie jego aktualności odpowiada pracodawca. Termin należy ustalić z uwzględnieniem rodzaju stanowiska oraz zasad właściwych dla danego szkolenia. Pracodawca może korzystać ze wsparcia służby BHP, która doradza, monitoruje terminy i pomaga w prowadzeniu dokumentacji.
Odbycie szkolenia potwierdza dokumentacja, która powinna wskazywać uczestnika, datę szkolenia oraz osobę prowadzącą. W szczególności obejmuje ona:
- kartę szkolenia lub inny dokument właściwy dla danego rodzaju szkolenia;
- podpis pracownika potwierdzający udział w szkoleniu lub otrzymanie wymaganych informacji i instrukcji;
- podpis osoby prowadzącej potwierdzający przeprowadzenie szkolenia;
- inne potwierdzenia związane z przebiegiem szkolenia, przechowywane w dokumentacji pracodawcy.
Dokumentację potwierdzającą odbycie szkolenia należy sporządzić i przechowywać u pracodawcy. Sama informacja o zapisaniu pracownika na szkolenie nie potwierdza jeszcze wykonania obowiązku.